Proteza gniecie lub spada? Adaptacja, podścielenie i higiena protezy

Proteza uwiera: co robić w zależności od tego, kiedy zaczęło boleć?

1. Pierwsze dni po oddaniu: to adaptacja. Noś protezę, ale otarcia zgłoś na wizytę korekcyjną w ciągu 2–7 dni. Lekarz zeszlifowuje uciskające miejsce, które widać jako zaczerwienienie na dziąśle.
2. Po kilku tygodniach, gdy wcześniej było dobrze: sprawdź, czy nie pękła płyta, nie odłamał się ząb lub klamra. Nie klej samodzielnie, tylko przynieś protezę do naprawy.
3. Po miesiącach lub latach: proteza luzuje się, wchodzi jedzenie, gniecie przy gryzieniu. To zanik kości, rozwiązaniem jest podścielenie albo nowa proteza.
4. Ból z pieczeniem i zaczerwienieniem całego podniebienia: podejrzenie grzybicy (stomatopatii protetycznej). Wymaga leczenia, nie korekty.

Czytaj też: Protetyka w ARTDENT, Protezy zębowe: rodzaje i porównanie

Jak przebiega adaptacja do nowej protezy i jak ją przyspieszyć?

Organizm traktuje protezę jak ciało obce. Przez pierwsze dni pojawia się nadmiar śliny, uczucie pełnych ust, odruch wymiotny przy protezie górnej i gorsza wymowa. Przy protezie całkowitej adaptacja trwa 2–4 tygodnie, przy pierwszej protezie w życiu czasem dłużej. Przy protezie szkieletowej znacznie krócej, bo jest cieńsza.

• Noś protezę cały dzień od pierwszego dnia. Przerwy wydłużają adaptację.
• Jedz miękkie pokarmy pokrojone na małe kawałki, żuj obiema stronami jednocześnie, żeby proteza nie przechylała się.
• Czytaj na głos 10 minut dziennie, ćwicz słowa z „s”, „sz”, „cz”.
• Odruch wymiotny przy górnej protezie mija, gdy skupisz się na oddychaniu nosem. Jeśli nie mija po 2 tygodniach, lekarz może skrócić tylny brzeg płyty.
• Nie używaj kleju do protez w okresie adaptacji, żeby nie zamaskować miejsc wymagających korekty.

Kiedy podścielić protezę i co to daje?

Kość wyrostka zębodołowego bez zębów zanika, najszybciej w pierwszym roku po ekstrakcjach. Proteza wykonana idealnie na wygojone dziąsło po roku czy dwóch opiera się już tylko punktowo: pływa, przechyla się, gniecie w kilku miejscach, a pod płytę wchodzi jedzenie. Podścielenie to uzupełnienie płyty od strony dziąsła nową warstwą akrylu, która odwzorowuje aktualny kształt podłoża.

Jak codziennie dbać o protezę?

1. Po każdym posiłku wyjmij protezę i wypłucz pod bieżącą wodą, wypłucz też usta.
2. Rano i wieczorem szczotkuj protezę miękką szczoteczką do protez z płynem lub mydłem. Nie pastą do zębów, która rysuje akryl i ułatwia osadzanie płytki.
3. Myj nad miską z wodą lub ręcznikiem. Upuszczona proteza pęka.
4. Dziąsła, podniebienie i język myj miękką szczoteczką lub gazikiem, żeby usunąć płytkę i pobudzić krążenie.
5. Na noc wyjmij protezę. Przechowuj w suchym, zamkniętym pojemniku lub w wodzie, według zaleceń lekarza. Raz w tygodniu użyj tabletki czyszczącej.
6. Raz na pół roku kontrola u lekarza: dopasowanie, stan dziąseł, ewentualne podścielenie.

Skąd grzybica pod protezą i inne problemy z dziąsłami?

Proteza noszona całą dobę, źle czyszczona lub niedopasowana sprzyja rozwojowi grzybów Candida na podniebieniu. Objawy to zaczerwienienie w kształcie płyty protezy, pieczenie, czasem białe naloty i zajady w kącikach ust. Leczenie obejmuje leki przeciwgrzybicze, dezynfekcję protezy, przerwę nocną i poprawę dopasowania. Nieleczona grzybica nawraca, bo proteza pozostaje rezerwuarem grzybów.

Drugi częsty problem to przerost dziąsła w miejscu przewlekłego ucisku źle dopasowanej protezy. Wymaga korekty lub wymiany protezy, czasem drobnego zabiegu chirurgicznego.

Czytaj też: Próchnica, kamień i choroby dziąseł

Kiedy podścielenie nie wystarcza i pomogą implanty pod protezę?

Jeśli mimo podścieleń dolna proteza nadal unosi się i rusza, a pacjent unika jedzenia w towarzystwie, trwałym rozwiązaniem są 2 implanty w przedniej części żuchwy z zatrzaskami. Proteza zatrzaskuje się na nich i nie rusza, a pacjent nadal wyjmuje ją do mycia. Często da się przystosować dotychczasową protezę.

Czytaj też: Braki zębowe: implant, most czy proteza, Implanty zębowe w ARTDENT